{"id": 3847, "datum_indienen": "2026-04-30T00:00:00+02:00", "onderwerp": "Opgraving Tielt Toevalsvondstdossier 257434", "binnentermijn": true, "referentietype": {"id": 3, "naam": "opgraving wetenschappelijke vraagstelling"}, "erkend_archeoloog": {"uri": "https://id.erfgoed.net/actoren/1825", "nummer": "OE/ERK/Archeoloog/2022/00096"}, "rechtspersoon_archeoloog": {"uri": "https://id.erfgoed.net/actoren/501", "nummer": "OE/ERK/Archeoloog/2015/00001"}, "status": {"id": 2, "naam": "verzonden"}, "bijlagen": [{"id": 11715, "bijlagetype": {"id": 2, "naam": "Verslag van resultaten"}, "bestandsnaam": "OAOE383-001.pdf", "omschrijving": "Eindverslag", "mime": "application/pdf", "auteurs": [{"omschrijving": "De Decker, Sam", "uri": "https://id.erfgoed.net/auteurs/659", "id": "659"}], "url": "https://loket.onroerenderfgoed.be/archeologie/rapporten/eindverslagen/3847/bijlagen/11715"}, {"id": 11716, "bijlagetype": {"id": 7, "naam": "Ontvangstbevestiging"}, "bestandsnaam": "Ontvangstbevestiging.pdf", "omschrijving": "Ontvangstbevestigingsdocument", "mime": "application/pdf", "auteurs": [{"omschrijving": "Agentschap Onroerend Erfgoed (AOE)", "uri": "https://id.erfgoed.net/auteurs/501", "id": "501"}], "url": "https://loket.onroerenderfgoed.be/archeologie/rapporten/eindverslagen/3847/bijlagen/11716"}], "systemfields": {"created_at": "2026-04-30T11:15:56.374476+02:00", "created_by": {"uri": "https://id.erfgoed.net/actoren/1825", "description": "De Decker, Sam"}, "updated_at": "2026-04-30T11:17:22.733002+02:00", "updated_by": {"uri": "https://id.erfgoed.net/actoren/1825", "description": "De Decker, Sam"}}, "reftype": "opgraving_wv", "rapporttype": "eindverslagen", "publiek": true, "uri": "https://id.erfgoed.net/archeologie/eindverslagen/3847", "self": "https://loket.onroerenderfgoed.be/archeologie/rapporten/eindverslagen/eindverslagen_opgraving_wv/3847", "relevante_vondsten_sporen": true, "kenmerkgroepen": [{"naam": "Bakstenen tunnel", "dateringen": [{"uri": "https://id.erfgoed.net/thesauri/dateringen/1067", "label": "eerste helft 20ste eeuw"}], "materialen": [{"uri": "https://id.erfgoed.net/thesauri/materialen/228", "label": "keramisch bouwmateriaal"}], "typologieen": [{"uri": "https://id.erfgoed.net/thesauri/erfgoedtypes/1838", "label": "ondergrondse tunnels"}, {"uri": "https://id.erfgoed.net/thesauri/erfgoedtypes/1194", "label": "infrastructuur voor waterbevoorraading en -afvoer"}, {"uri": "https://id.erfgoed.net/thesauri/erfgoedtypes/245", "label": "koetshuizen"}]}], "samenvatting_auteurs": [{"omschrijving": "De Decker, Sam", "uri": "https://id.erfgoed.net/auteurs/659", "id": "659"}], "samenvatting": {"titel": "Een tunnel in een waterput (Tielt, W.-Vl): Vluchtroute of  watervoorziening? Eindverslag van een toevalsvondst", "tekst": "<p>In juli 2025 werd een woning gesloopt in Nieuwstraat 5 in Tielt, om plaats te maken voor een nieuwbouwproject. De gesloopte woning was het voormalige koetshuis van de herenwoning in\u00a0<br>Nieuwstraat 7.\u00a0</p>\n<p>Bij de sloopwerken kwamen een verticale schacht en een bakstenen tunnel aan het licht. Deze vondst\u00a0<br>was verwacht, omdat in 2017 in Nieuwstraat 7 de andere zijde van de tunnel was onderzocht na\u00a0<br>melding van een toevalsvondst. In het eindverslag van dat onderzoek werd de tunnel voorzichtig\u00a0<br>ge\u00efnterpreteerd als vluchtweg uit WO I, in relatie tot het hoofdkwartier van het Duitse Vierde Leger\u00a0<br>dat zich in het pand bevond. Er bleven echter nog vragen en onzekerheden, en deze nieuwe\u00a0<br>toevalsvondst liet toe om de structuur letterlijk van de andere kant te bekijken.\u00a0</p>\n<p>Het onderzoek van de nieuwe toevalsvondst leert dat een interpretatie als militaire vluchtweg moeilijk\u00a0<br>overeind blijft, al kan de tunnel in geval van nood wel gebruikt zijn om te schuilen of te vluchten. Alles\u00a0<br>wijst er echter op dat deze tunnel kort voor het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog werd aangelegd\u00a0<br>om de waterbevoorrading van het koetshuis te verzekeren, nadat deze was afgesplitst van het\u00a0<br>hoofdgebouw tot een apart perceel. In de tunnel lag een loden buis waarop een zware pomp was\u00a0<br>aangesloten en waarmee water uit de waterput van het herenhuis in het voormalige koetshuis kon\u00a0<br>worden binnengetrokken. Mogelijk hebben de werken evenzeer te maken met veranderende\u00a0<br>comforteisen. Uit de foto\u2019s van 2017 blijkt dat ook in het herenhuis een loden buis aanwezig was die\u00a0<br>verbonden was met de waterput, waardoor ook hier een directe watertoevoer was binnenin de\u00a0<br>woning.\u00a0</p>"}, "vermogensrechten_auteurs": [{"omschrijving": "Agentschap Onroerend Erfgoed (AOE)", "uri": "https://id.erfgoed.net/auteurs/501", "id": "501"}], "doi_uri": "https://doi.org/10.82539/w8by-jh91", "archeologierapport": {"locatie": {"elementen": [{"id": 21210, "type": "https://id.erfgoed.net/vocab/ontology#LocatieElementAdres", "adres": {"id": "30732915", "uri": "https://data.vlaanderen.be/id/adres/30732915", "huisnummer": "5A", "busnummer": ""}, "provincie": {"niscode": "30000", "naam": "West-Vlaanderen"}, "gemeente": {"niscode": "37022", "naam": "Tielt"}, "deelgemeente": {"niscode": null, "naam": null}, "straat": {"id": "230069", "naam": "Nieuwstraat", "uri": "https://data.vlaanderen.be/id/straatnaam/230069"}, "postcode": {"nummer": "8700", "uri": "https://data.vlaanderen.be/id/postinfo/8700"}, "land": {"code": "BE", "naam": "Belgi\u00eb"}}, {"id": 21211, "type": "https://id.erfgoed.net/vocab/ontology#LocatieElementPerceel", "provincie": {"niscode": "30000", "naam": "West-Vlaanderen"}, "gemeente": {"niscode": "37022", "naam": "Tielt"}, "deelgemeente": {"niscode": null, "naam": null}, "perceel": {"afdeling": "TIELT 1 AFD", "sectie": "K", "perceel": "0729/00Y000", "capakey": "37015K0729/00Y000"}}, {"id": 21212, "type": "https://id.erfgoed.net/vocab/ontology#LocatieElementPerceel", "provincie": {"niscode": "30000", "naam": "West-Vlaanderen"}, "gemeente": {"niscode": "37022", "naam": "Tielt"}, "deelgemeente": {"niscode": null, "naam": null}, "perceel": {"afdeling": "TIELT 1 AFD", "sectie": "K", "perceel": "0729/00X000", "capakey": "37015K0729/00X000"}}], "gemeenten": ["tielt"], "provincies": ["west-vlaanderen"], "contour": {"type": "MultiPolygon", "coordinates": [[[[76906.44999966622, 188244.11249904634], [76908.6500011921, 188245.81249980928], [76911.9000000477, 188241.16249561313], [76909.35000081063, 188239.56249904635], [76906.44999966622, 188244.11249904634]]]], "crs": {"type": "name", "properties": {"name": "urn:ogc:def:crs:EPSG::31370"}}}}, "projectcodes": [{"uri": "https://id.erfgoed.net/archeologie/projectcodes/2025G226"}], "nota_uris": [], "toelatingen_uris": []}, "links": {"relaties": {"waarnemingen": {"href": "https://inventaris.onroerenderfgoed.be/waarnemingsobjecten?bron_referentie_uri=https://id.erfgoed.net/archeologie/eindverslagen/3847"}, "gebeurtenissen": {"href": "https://inventaris.onroerenderfgoed.be/gebeurtenissen?bron_referentie_uri=https://id.erfgoed.net/archeologie/eindverslagen/3847"}}}}